Huyền Chiêu
Khi súng đạn im tiếng trên quê hương tôi, ai cũng mong quê hương sẽ được an hưởng thanh bình dù phải bắt đầu từ một đống đổ nát của chiến tranh.Nhưng một cuộc chiến khác lại bắt đầu. Lần này cuộc chiến còn bi thảm khủng khiếp hơn nữa khi đứa con tàn sát chính mẹ thiên nhiên đã ngàn năm nuôi nấng, bảo bọc mình.
Thuở xưa ấy người Việt không có thư viện với hàng đống sách dạy sống đẹp, dạy học làm người, không có những buổi thuyết giảng về luân lý đạo đức trên TV trên internet của các tiến sĩ, thạc sĩ nhưng con người sống rất coi trọng luân thường đạo lý. Đáng thương cho các em bé ngày nay không còn có bà bên cạnh để kể chuyện đời xưa, chúng được tập trung trong các nhà trẻ có những bảo mẫu không biết ăn trầu.
Mình đã đi gần hết cuộc hành trình không có vé khứ hồi. Mình được nhìn thấy nhiều lắm những ga lớn, ga xép, nhưng chỉ một lần duy nhất trong đời. Không bao giờ trở lại. Mình mới qua tuổi 25 nhưng đã quên thời gian, quên tuổi trẻ, quên mất mình là ai. Mình như người lạc trong sa mạc, cần một giọt nước để uống chứ bao nhiêu tuổi đâu có nghĩa lý gì. Và từ đó mình không tính tháng tính ngày.
Hàng hóa ở chợ thay đổi theo mùa. Trời có gió Nam, chợ xuất hiện những thùng sứa nhắc nhở món bún sứa, gỏi sứa ăn kèm với rau tía tô.Trời gió Nồm cá nục rẻ và tươi rói. Tháng tư ruốc đỏ chợ, tháng chạp rau tần ô, rau cải tươi xanh báo hiệu Tết đến gần. Chợ là nơi người dân quê bán và mua hạnh phúc. Chợ là nơi tôi không chán để nhìn thấy bao điều hỷ, nộ.
Và tôi đã quên Trúc Phương cho đến một ngày. Một ngày quê hương không còn tiếng súng. Một ngày tôi và mọi người tự hỏi bây giờ mình sống bằng cách gì đây? Một ngày mà cái đói đã làm chúng tôi quên cả thưởng thức mùi vị của thanh bình. Một ngày tôi ngồi trên chuyến tàu chợ đông nghẹt người, làm “con buôn”.
Xa Nha Trang nhưng không mất Nha Trang. Cho đến ngày ngôi trường Võ Tánh bị bức tử. Cho đến ngày đường Bá Đa Lộc biến thành đường Lý Tự Trọng. Cho đến ngày đường biển Duy Tân, linh hồn của Nha Trang, biến thành đường Trần Phú. Khi trở lại Nha Trang. Cầu Xóm Bóng vẫn còn, Tháp Bà vẫn còn, Cầu Đá vẫn còn và biển vẫn xanh nhưng tất cả đều trở nên phô trương, huyên náo, lòe loẹt.
Sau năm 75, người dân quê tôi phải tự tìm mọi cách để sống sót. Hòa bình đã đến trong cay đắng và nghèo đói. Làm sao để có miếng ăn đây?
Ngoài việc lên rừng hái củi, lên núi làm rẫy trồng khoai mì, chặt tre về đan thúng, người dân quê tôi còn “Đi buôn xe lửa”. Những năm đó, cây cầu Sắt dù đã bắt đầu già yếu cũng đã gắng còng lưng chở đoàn người lũ lượt ra tận Tuy An, La Hai mua đường về chợ bán.
Tôi chạnh lòng nhớ đến ngày chấm dứt chiến tranh ở đất nước tôi, phe thắng cuộc đã kéo sập pho tượng Thương Tiếc. Pho tượng mang hình dáng người lính đang bồng súng, không phải để bắn giết kẻ thù, mà đang ngồi yên lặng canh giấc ngủ ngàn thu cho mấy mươi ngàn đồng đội ở nghĩa trang Biên Hòa
Cái đói nghèo không chừa nhà nào nên dần dần Tí cũng quen, không đòi hỏi gì thêm. Nhà bà Còi hàng xóm còn nghèo hơn nữa. Bà Còi làm một cái nghề rất lạ. Hàng ngày bà được thuê lấy gòn từ những trái gòn khô. Người chủ thuê họ bán gối trên chợ. Tiền công không đủ mua gạo, bà và thằng Bằng, cháu ngoại bà chỉ có thể ăn bột mì thay cơm..
YêuNướcViệtNam.org