Thắp Nén Hương Lòng
Xin đăng lại một bút ký của Nhà Văn Mai Thảo về những ngày sau 30 tháng 4 năm 1975 như một nén hương lòng để tưởng nhớ ba Nhà Văn lớn của văn học miền Nam: Mai Thảo(1927-1998), Duyên Anh(1935-1997) và Nhật Tiến(1936-2020).Thế hệ chúng tôi, những đứa bé vào thời điểm tháng 4/75 luôn nhớ đến ảnh hưởng mà ba Nhà Văn đã để lại cho chúng tôi qua từng trang sách.
Giản dị như thế, con người áo vải ở đất Tây Sơn chỉ nói có mấy câu ngắn gọn, mộc mạc. Nhưng mỗi một lời vang lên sang sảng như tiếng sắt tiếng đồng của binh khí chạm nhau. Trong lịch sử cổ kim chưa có một vị tướng nào lại hiệu triệu quân sĩ bằng những lời lạ lùng như thế. Nó vừa mở vừa buộc, vừa dễ lại vừa khó, nói như chơi mà không phải chơi, nói không ra lệnh mà thực ra là ra lệnh.
Học bài Vạn vật trên cánh ve sầu, học bài Việt văn trên dòng sông, học bài Sử ký trên những lăng tẩm và thành quách cũ, học bài Toán pháp trên những ngón tay tiên, học bài Địa lý trên đỉnh núi Ngự Bình, học bài Nữ công Gia chánh trên những dĩa bánh bèo Vĩ Dạ... Anh sẽ là ông giáo sư cuối cùng còn sót lại trong tỉnh này, anh sẽ mở một lớp tư gia chuyên dạy môn Thẩm mỹ học về mưa và nắng.
Với thầy, tôi biết được ý nghĩa của lá cờ vàng ba sọc đỏ. Lá cờ biểu tượng cho những ước mơ được phục vụ suốt đời và được chết cho nó như một người ái quốc. Tôi cũng đã lịm người đứng nghiêm trang kính cẩn, hát vang những câu hào hùng của bản Quốc Ca mỗi buổi sáng chào cờ ở sân trường trước khi vào lớp học
Bình Ngô Đại Cáo là áng văn hào hùng, tuyệt tác, còn lưu truyền đến nay, mà hậu thế thán phục, xem như một thiên-cổ-hùng-văn. Nội dung vạch rõ những tội ác tày trời của ngoại xâm. Một lời khuyên dạy đúng thời, đúng lúc của người cha. Sự thức tỉnh kịp thời, kịp lúc của người con, có thể góp phần chuyển hóa bóng đêm để mặt trời ló dạng.
5 giờ 37 phút, sáng sớm ngày 17 tháng 6 năm 1930, bọn ngoại xâm đã đưa mười ba vị anh hùng của Việt Nam Quốc Dân Đảng lên đoạn đầu đài. Những bước chân hiên ngang, những tiếng hô Việt Nam Muôn Năm bị đứt quãng khi đầu lìa khỏi cổ nhưng âm thanh sấm sét đó đã đi vào từng trái tim Việt Nam, máu loang trên đất mẹ đã tô đậm nét son trên trang sử một dân tộc bất khuất, kiên cường.
Về đây nghe em, về đây nghe em
Về đây mặc áo the, đi guốc mộc
Kể chuyện tình bằng lời ca dao
Kể chuyện tình bằng nồi ngô khoai
Kể chuyện tình bằng hạt lúa mới
Và về đây nghe lại tiếng xưa.
Để bằng lòng ngọt ngào hấp hối
Và hận thù người người lắng xuống
Và tìm nhau như tìm xót xa
Những tổ chức kháng chiến và phong trào Cần Vương cũng như những bậc sĩ phu yêu nước, không ai không phấn khích khi nghe nói đến tên Hoàng Hoa Thám tức Đề Thám, biệt danh “Hùm Thiêng Yên Thế”, người anh hùng đã chống đội quân Pháp đông gấp hai mươi lần. Nhà nước bảo hộ Pháp sau hai lần dẫn đến việc thương thuyết với Đề Thám đều kinh sợ khi nghe đến tên Hùm xám Yên Thế.
Từng nhịp, từng lời, nối tiếp nhau bay bỗng. Chỉ vậy thôi, mà sao có lúc tôi thấy có gì đó rơi vỡ, rồi thấy mình nhoà lệ. Sau này hỏi thêm, tôi biết chị Thái Thanh là người khóc nhiều nhất, vì hầu hết những người họp mặt đêm ấy đều đã ra đi. Tiếng hát Thái Thanh đi theo họ. Nhiều người mang tiếng hát ra biển. Có người đi mà không bao giờ đến.
YêuNướcViệtNam.org